Türkiye’de sıcaklık normları önemli bir değişim sürecine girmiş durumda. Dünya Meteoroloji Örgütü ve Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezi tarafından yayımlanan 2025 Avrupa İklim Durumu raporuna göre, Avrupa’nın en az yüzde 95’i, 2025 yılı itibarıyla ortalama sıcaklıkların üstünde değerler kaydetti. Son 30 yılda küresel sıcaklık ortalaması her on yılda yaklaşık 0,2 derece artarken, Avrupa’da bu artış yaklaşık 0,56 derece ile en hızlı seviyeye ulaştı. Grönland hariç, Avrupa genelinde özellikle Ocak sonu ve ilkbahar döneminde toplam 27 gün rekor sıcaklıklar gözlemlendi. Geçtiğimiz yıl ise 7-31 Temmuz tarihleri arasında 25 gün süren, Avrupa’nın kayıtlardaki en şiddetli ikinci sıcak hava dalgası yaşandı. Aynı dönemde İskandinav Yarımadası ve Kola Yarımadası’nı kapsayan Fennoskandiya’da 21 gün boyunca sıcaklıkların 30 dereceye kadar çıktığı en yoğun sıcak hava dalgası kaydedildi.
Aşırı sıcakların etkisiyle Avrupa’da geçen yıl toplamda 1 milyon 34 bin 552 hektar alanın yandığı belirtiliyor. Ağustos ayı itibarıyla İspanya’da 380 bin 877 hektar, Portekiz’de ise 265 bin 139 hektar alan yangınlarla yok oldu. Bu rakamlar, 2006-2024 yılları arasındaki ortalamaların 4,6 katı ve 3,7 katı olarak kayıtlara geçti. Yıllık yangın emisyonları, Copernicus verilerine göre en yüksek seviyeye ulaştı. Kuzeybatı İspanya ve kuzey Portekiz’deki yangınlar, 23 yıllık kayıtlarla Avrupa’da en yüksek yıllık orman yangını emisyonunu meydana getirdi. Kuzeybatı ve Orta Avrupa, 2025 yılını 1979’dan bu yana en kurak 10 yıldan biri olarak yaşarken, birçok bölgede yağış eksikliği yüzde 10 ila yüzde 40 arasında değişti. Küresel olarak buzul kaybı yaklaşık 410 gigaton seviyesine ulaştı ve bu durum deniz seviyesinin 1,1 milimetre yükselmesine neden oldu. Grönland Buz Örtüsü de 139 gigaton buz kaybederek deniz seviyesini etkilemeye devam ediyor.
Rapora göre, Türkiye’de de sıcaklıklar ilk kez 50 dereceyi aştı. 25 Temmuz’da Silopi’de 50,5 derece olarak ölçülen bu sıcaklık, Türkiye’de kaydedilen en yüksek değer oldu. Ülkenin büyük bir kısmında 25-30 gün boyunca “aşırı yangın tehlikesi” gözlemlendi ve 2025 yılı, 1964’ten bu yana kaydedilen en kurak yıl olarak belirlendi. Prof. Dr. Mikdat Kadıoğlu, geçen yıl Avrupa’da yaşanan sıcak hava dalgalarının, buzul kaybı, deniz ısınması, yangın ve kuraklık gibi olayların Türkiye’de de benzer etkiler gösterdiğini vurguladı. Kadıoğlu, “Son 10 yıl, Türkiye’nin en sıcak yılları arasında yer alıyor. Avrupa’nın yüzde 95’inde görülen ‘ortalama üstü’ sıcaklık durumu, Türkiye için de alışılmış bir hale geldi. Güneydoğu Anadolu, Ege ve Akdeniz kıyılarında 40 derece üzerindeki günler artık normalleşiyor” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin orman yangınları açısından zor bir dönemden geçtiğine dikkat çeken Kadıoğlu, uzun kuraklık, sıcak hava dalgaları ve sert rüzgarların birleşmesiyle her yıl daha geniş alanların tehdit altına gireceğini belirtti. Ayrıca, Türkiye’nin uzun süredir ciddi bir su stresi yaşadığını, Kızılırmak, Sakarya, Gediz ve Büyük Menderes havzalarında debi düşüşlerinin kaydedildiğini aktardı. Konya Kapalı Havzası ve Tuz Gölü çevresindeki yer altı suyu seviyesinin azalması sonucu obruk oluşumları meydana geldiğini kaydeden Kadıoğlu, Marmara, Beyşehir, Burdur ve Salda göllerinde su yüzey alanlarının belirgin şekilde küçüldüğünü ve İstanbul ile Ankara’da baraj doluluk oranlarının kritik dönemlerde alarm seviyesine düştüğünü sözlerine ekledi.
